Obezite ve Kilo Problemleri

Obezite, kişinin yaşam tarzında yapılacak değişikliklerden cerrahi müdahalelere kadar geniş bir yelpazede ele alınır. Cerrahi yöntemler her zaman ilk seçenek değildir; ameliyatsız tedavi yöntemleri de oldukça etkili olabilir. Ancak bu yöntemlerin yetersiz kaldığı durumlarda ve bireyin tedavi sürecine yeterince uyum göstermemesi halinde cerrahi seçenekler gündeme gelir. Obezite ve kilo kontrolünde en etkili tedavi yöntemleri şu şekilde sıralanabilir:

Ameliyatsız Kilo Verme ve Obeziteyi Yönetme Yolları

• Yaşam Tarzı Değişiklikleri:
  • Beslenme: Sağlıklı ve dengeli beslenme, obezite tedavisinin temel taşıdır. Kişiye özel diyet planları, porsiyon kontrolü ve düzenli öğünler bu sürecin vazgeçilmezleridir.
  • Egzersiz: Düzenli fiziksel aktivite, kalori yakımını hızlandırarak kilo vermeye yardımcı olur. Yürüyüş, yüzme, bisiklet gibi aktiviteler bu süreçte önemli rol oynar.
  • Davranış Değişikliği: Yeme alışkanlıklarını ve tetikleyici faktörleri anlamak, obezite tedavisinde kritik öneme sahiptir. Stres yönetimi ve duygusal yeme alışkanlıklarıyla başa çıkma konusunda uzman desteği alınmalıdır.

• İlaç Tedavisi:

Doktor kontrolünde kullanılan bazı ilaçlar, iştahı azaltarak veya yağ emilimini engelleyerek kilo verme sürecini destekler. Bireysel değerlendirme sonucunda Obezite ve kilo yönetimi konusunda güncel tedavi modaliteleri mevcuttur.

• Yaşam tarzı değişikliklerine rağmen istenilen kilo kaybı sağlanamayan, BKİ ≥30 kg/m2 veya BKİ ≥27 kg/m2 olup obezite ile ilişkili bir hastalığı olan (örn. T2DM, HT, dislipidemi, uyku apnesi vb.) hastalar için farmakoterapi önerilir.
• Kesin ortak bir görüş olmamakla beraber farmakoterapinin en az 1 yıl sürdürülmesi önerilmektedir. Yarar gören hastalarda tedavinin süresi uzatılabilir.

1. Orlistat: Sindirim sisteminizdeki enzimlere (lipazlara) bağlanarak, bu enzimlerin öğününüz süresince almış olduğunuz yağları sindirmesini engeller. maksimum yararı, diyet ve egzersizle birlikte kullanıldığında ortaya çıkar. Vücut ağırlığı, orlistatın başlamasından sonraki iki hafta içinde azalmaya başlar. İstatistiksel olarak, orlistat iki aydan uzun süre kullanıldığında önemli kilo kaybı sağlar. ortalama kilo kaybı 1 yıl sonunda %2,9-3,4 civarındadır. Ülkemizde 120 mg’lık dozu ile kullanımdadır ve yemeklerden hemen önce kullanılır.
2. Liraglutid: Bu madde, pankreasta insülin salınımını artıran ve mide boşalmasını geciktiren bir tokluk hormonu olan GLP-1’e benzer bir yapıya sahiptir. Liraglutid’in etkisi, iştahı azaltarak ve tokluk hissini artırarak kilo kaybını desteklemeye yöneliktir. günlük olarak cilt altı enjeksiyon yoluyla uygulanır. Dozaj ve uygulama şekli, bireyin sağlık durumu ve ihtiyaçlarına bağlı olarak değişebilir. Obezite tedavisi için önerilen günlük doz 3,0 mg iken, bazı kişilerde daha düşük dozlarla da iyi kilo kaybı sağlanabilir.
3. Semaglutid: obezite ve Tip 2 diyabetes mellitus tedavisinde onay almıştır. Türkiyede Tip 2 diyabet hastalarında obezite ve diyabet regülasyonunda onay alan 0.25 mg, 0.5 mg ve 1 mg dozları vardır. Haftada 1 uygulanır.  Semaglutidin obezite tedavisinde önerilen dozu haftada bir 2,4 mg olup bu form Türkiye’de uygulanmaktadır.
4. Tirzepatid: Hem obezite hem de Tip 2 diyabet tedavisinde iki ayrı endikasyona sahiptir. Obezite tedavisinde tirzepatid başlangıç dozu haftada bir kez subkutan 2,5 mg olarak önerilmektedir. Dört hafta sonra obezite tedavisi için onaylanan dozu olan 5 mg/haftaya çıkılır. Tedavi bu dozla devam edebileceği gibi ihtiyaç halinde 4 haftada bir 2,5 mg doz artışı yapılarak maksimum doz olan haftada 15 mg’a kadar çıkılabilir.
   Doğru yaklaşım ve uzman görüşü ve ayrıntılı bilgi için doktorumuz Burcu Meryem Atak Sançmış ile görüşebilirsiniz.

Endoskopik Yöntemler:

• Gastrik tekniklerde hacim kaplayan materyaller ile gastrik volüm azaltılır. Böylece erken doygunluk sağlanıp total kalori alımı azaltılarak kilo kaybı sağlanması hedeflenir. Gastrik prosedürler; intragastrik balon uygulamaları, transpilorik shuttle (mekik) ve süper emici hidrojel kapsüllerden oluşan hacim kaplayan tedaviler, remodelling (yeniden şekillendirme) teknikleri ve aspirasyon tedavisi yöntemleridir. Doğru yaklaşım ve uzman görüşü için doktorumuz Burcu Meryem Atak Sançmış ile görüşebilirsiniz.

 
Cerrahi Obezite Tedavi Yöntemleri:

• Kilo kaybının yanı sıra obeziteli bireylerde diyabet, dislipidemi gibi metabolik hastalıkların sağaltımında etkisi olduğu gösterilen bu cerrahi prosedürler “metabolik cerrahi” olarak da adlandırılmaya başlamıştır.
• Bariyatrik cerrahide yaygın olarak tercih edilen Roux-en-Y gastrik bypass (RYGB), tüp mide (sleeve gastrektomi: SG) gibi cerrahi tekniklerin yanı sıra pek çok yeni cerrahi ve endoskopik yöntem geliştirilmektedir. Bu kılavuzda uluslararası cerrahi dernekleri tarafından standart olarak kabul edilen yöntemlere yer verilecek olup diğer yöntemlerin uzun dönem verileri yeterli olmadığından araştırma kapsamında etik kurul ve hasta onayı alınarak yapılması tavsiye edilmektedir. Kullanılan tüm cerrahi yöntemlerin kendine göre avantaj ve dezavantajları bulunmaktadır.
• Uygun cerrahi prosedürün seçimi hastanın komorbid hastalıkları, risk düzeyi, tercihi ve merkezin deneyimi göz önünde bulundurularak multidisipliner olarak alınmalıdır. Günümüzde BC sırasında açık cerrahi yerine iyileşme süresini kısaltan ve daha az invaziv olan laparoskopik tekniklerin tercih edilmesi önerilmektedir